19 januari 2013

Bas Haring: over wiskunde in de economie



Hij is filosoof en schrijft nog steeds iedere vrijdag op de wetenschapspagina van De Volkskrant stukjes over de economie als wetenschap. Zijn stukjes zijn ‘thought provoking’. Gisteren had hij het over het gebruik van wiskundige modellen in de economie. “Die zien er net zo uit als werktuigbouwkundige modellen”, zegt hij, “maar ze zijn niet zo precies bedoeld. (…) In de economie betekent 3 kwadraat iets tussen de 8 en 11.” Hij zegt er niet bij over wat voor modellen hij het heeft. Zijn het empirische modellen, zoals het CPB die gebruikt om de economie mee te voorspellen, of zijn het theoretische modellen die gebruikt worden om mee te beredeneren hoe de economie in elkaar steekt? In empirische modellen zijn specifieke waarden voor verbanden tussen variabelen ingevuld. Dan zou je dus, om een voorbeeld van Haring aan te halen, te weten kunnen komen of als auto’s duurder worden er minder fietsen verkocht worden. Bij theoretische modellen is het echter zeer onwaarschijnlijk dat er een getal als 3 kwadraat in het model staat. Zoals een van de twee beroemdste economen aller tijden John Maynard Keynes al lang geleden zei, hoe meer getallen je in je economische modellen invult, hoe specifieker en hoe minder algemeen je modellen worden. Des te minder je er mee kunt, want je modellen zijn dan alleen maar geldig als die getallen precies kloppen en dat is zelden het geval. Die modellen zijn dus inderdaad ‘minder precies’ zoals Haring zegt. Maar anders dan Haring vond Keynes dat niet zinvol. Als Keynes nog geleefd had, zou hij zonder meer zijn neus ophalen voor de CPB-modellen.     

Geen opmerkingen:

Een reactie plaatsen