12 april 2012

Dick Swaab: racist?

boek van hersenonderzoeker
Het boek We zijn ons brein (2010) van Dick Swaab heb ik niet gelezen; Mein Kampf van Adolf Hitler heb ik ook niet gelezen, maar ik heb er wel een mening over. Zo ook over We zijn ons brein. Het kernpunt van het betoog van Swaab is dat veel van ons gedrag, onze mogelijkheden en voorkeuren al jong via genetische informatie zijn vastgelegd in onze hersenen en niet meer veranderd kunnen worden. Dat lijkt me een cliché en ook al beschreven door Steven Pinker in The Blank Slate (2002, dat boek heb ik wel gelezen). De vraag is wat je op grond van deze kennis kunt concluderen. Niet dat er geen vrije wil zou bestaan, zoals hersenonderzoeker en lolbroek Victor Lamme wel concludeert in een boek (ook niet gelezen). Steven Pinker laat overduidelijk zien dat het feit dat veel is vastgelegd in je hersenen niet wil zeggen dat je geen afwegingen meer kunt maken (zie hoofdstuk 10 over determinisme). Dat geldt ook weer niet voor iedereen. Sommigen kun je niet verantwoordelijk stellen voor hun misdaden. Dat zijn mensen wier brein niet zo goed werkt. Daardoor kunnen zij de effecten van hun acties niet overzien en dus ook niet voorzien dat hun gedrag strafbaar is. Hier zijn we weer bij Swaab. Bij Pauw en Witteman betoogt hij dat van de jeugdige delinquenten in de gevangenis 90% daar zit op grond van ‘psychiatrie’. De suggestie is duidelijk. Deze jongeren hebben een afwijking in de hersenen en zijn niet verantwoordelijk. Hier vliegt Dick Swaab misschien zonder dat hij het beseft uit de bocht. Het is ook bekend dat Marokkanen oververtegenwoordigd zijn onder jeugdige delinquenten. Iets minder dan 20 % van de autochtone jongens die in 1999 12 jaar oud waren, werd in de periode 1999-2007 op enig moment verdacht van een misdrijf; hetzelfde gold voor 56% van de Marokkaanse jongens die 12 jaar oud waren in 1999. Als we Swaab letterlijk nemen, betekent dat dus dat bij een meerderheid van de Marokkaanse jongens de breinen niet goed werken, terwijl dat bij de autochtone Nederlandse jongens slechts voor een minderheid geldt. Is dat niet wat we racisme noemen? Of is het misschien maar beter voor Swaab om aan te nemen dat zijn filosofie gewoon niet klopt?

Geen opmerkingen:

Een reactie posten